پژوهشگران امنیت سایبری و توسعه‌دهندگان هسته اکوسیستم ریپل از کشف و مهار فوری یک آسیب‌پذیری بحرانی و ۱۱ ساله در موتور پرداخت لجر ریپل (XRP Ledger) خبر دادند. این نقص محاسباتی که از سال ۲۰۱۵ به‌صورت پنهان در ساختار زیرساختی شبکه وجود داشته است، در صورت بهره‌برداری خرابکارانه، می‌توانست به مهاجمان امکان دهد با پرداخت مقادیر ناچیز و ایجاد یک دور محاسباتی، مقادیر کلانی اعتبار دریافت کرده و عملاً توکن‌های XRP خرج‌شدنی را «از هیچ» پدید آورند. انتشار گزارش رسمی افشای این رخنه توسط ریپل‌ایکس (RippleX) در تاریخ ۹ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۸ مهر ۱۴۰۵)، ابعاد گسترده این چالش امنیتی و نحوه استقرار نسخه اصلاحی را برای جامعه جهانی کریپتو شفاف ساخت.
کالبدشکافی فنی آسیب‌پذیری؛ خطای سرریز عدد صحیح ۶۴ بیتی در موتور پرداخت
مکانیزم رخداد باگ امنیتی در هسته شبکه چگونه عمل می‌کرد؟ بر اساس مستندات فنی منتشرشده، این آسیب‌پذیری زمانی فعال می‌شد که یک تراکنش پرداخت منفرد در دفتر سفارشات (Order Book) درون‌شبکه‌ای اقدام به مصرف همزمان چندین پیشنهاد قیمت مختلف می‌نمود. چنانچه مجموع مبالغ تراکنش‌های فرعی از بیشینه مقدار مجاز یک عدد صحیح علامت‌دار ۶۴ بیتی (حدود ۹.۲۲ کوینتیلیون) فراتر می‌رفت، سیستم دچار پدیده «سرریز عدد صحیح» (Integer Overflow) می‌شد.
در اثر این سرریز ریاضیاتی، متغیر جمع مقادیر به اصطلاح دور می‌زد (Wrap Around) و به رقمی بسیار ناچیز یا حتی مقادیر منفی بازنشانی می‌شد. در این سناریو، مهاجم محاسباتی تنها کسری بسیار اندک از مبلغ واقعی را می‌پرداخت، در حالی که موجودی طرف‌های معامله به‌صورت کامل و معتبر توسط دفترکل بستانکار ثبت می‌گردید. چنین رخدادی در صورت نفوذ به شبکه عمومی، می‌توانست یکپارچگی ارزی و تعادل عرضه کل رمزارز XRP را با بحرانی ویرانگر روبرو سازد.
| مولفه فنی | وضعیت آسیب‌پذیری پیش از اصلاح | راهکار پیاده‌سازی‌شده در پچ اضطراری | پیامد برای اکوسیستم XRPL |
|---|---|---|---|
| محل استقرار در کد | موتور پرداخت هسته (Payment Engine) از سال ۲۰۱۵ | بازنویسی کنترل محاسباتی جمع مقادیر سفارشات | حذف قطعی احتمال سرریز در محاسبات ۶۴ بیتی |
| کاشفان باگ | پژوهشگران امنیتی Cayden Liao و Veria AI | ارسال گزارش از طریق باگ‌بانتی رسمی در ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ | پرداخت پاداش کشف باگ و حفظ محرمانگی پیش از پچ |
| نسخه نرم‌افزاری اصلاحی | نسخه‌های پیشین کلاینت xrpld | انتشار فوری نسخه اضطراری xrpld 3.4.1 | ارتقای هماهنگ نودها بدون انشعاب شبکه |
| فرآیند رأی‌گیری ولیدیتورها | فرآیند اصلاحات استاندارد دو هفته‌ای (Amendments) | دور زدن پروتکل رأی‌گیری به دلیل وضعیت بحرانی فوریت | پوشش بیش از ۸۰ درصدی اعتبارسنج‌های UNL ظرف ۲۴ ساعت |
| شواهد بهره‌برداری در مین‌نت | بررسی کامل تاریخچه تراکنش‌های زنجیره | تایید قطعی عدم هرگونه اکسپلویت عمومی | امنیت کامل سرمایه هولدرها و حساب‌های کاربری |
واکنش اضطراری بنیاد ریپل و کنار گذاشتن پروتکل استاندارد رأی‌گیری
چرا ریپل فرآیند رأی‌گیری مرسوم ولیدیتورها را دور زد؟ در چارچوب حاکمیتی عادی لجر ریپل، هرگونه تغییر بنیادین یا اعمال اصلاحیه (Amendment) در قوانین اجماع مستلزم یک دوره رأی‌گیری عمومی دو هفته‌ای میان نودهای اعتبارسنج مورد اعتماد (UNL) با حفظ حداقل ۸۰ درصد آرا است. با این حال، با توجه به شدت خطرناک بودن این سرریز محاسباتی، تیم‌های مهندسی ریپل‌ایکس و بنیاد XRPL تصمیم گرفتند با اعلام شرایط اضطراری، پچ امنیتی نسخه xrpld 3.4.1 را در ۲۵ سپتامبر مستقیماً برای نودهای معتبر ارسال کنند.
به واسطه هماهنگی آنی با نهادهای مستقل و صرافی‌های بزرگ اداره‌کننده نودها، بیش از ۸۰ درصد اعتبارسنج‌ها ظرف ۲۴ ساعت نودهای خود را ارتقا دادند تا شبکه پیش از هرگونه افشای عمومی آسیب‌پذیری نفوذناپذیر گردد. علاوه بر خطای موتور پرداخت، یک باگ جزئی دیگر مرتبط با اعتبارسنجی تراکنش‌های دسته‌ای درون‌برنامه‌ای (Batch inner transaction wrapper) نیز همزمان در این پچ برطرف شد.
آیا سرمایه هولدرهای XRP در معرض تهدید است؟
تیم‌های ممیزی و امنیت داده‌های آنچین تایید کرده‌اند که تاریخچه دفترکل لجر ریپل هیچ ردی از اجرای این حمله یا سوءاستفاده از خلأ محاسباتی نشان نمی‌دهد و موجودی کلیه آدرس‌ها دست‌نخورده باقی مانده است. بنابراین، کاربران عادی و دارندگان رمزارز ریپل نیازی به تغییر کیف‌پول، انتقال دارایی یا جابجایی کلیدهای خصوصی ندارند. تنها الزام موجود متوجه اپراتورهای مستقل نودها و سرویس‌دهندگان درگاه‌های پرداخت است که باید اطمینان یابند کلاینت خود را به نسخه 3.4.1 یا بالاتر ارتقا داده‌اند تا هماهنگی آنها با اجماع جهانی پایدار بماند.
برای دنبال کردن نوسانات زنده، عمق بازار و نمودارهای تحلیل تکنیکال این دارایی، می‌توانید به صفحه قیمت ریپل (XRP) در پایگاه تحلیلی سلام بیت مراجعه نمایید.
مستندات کامل افشای امنیتی و گزارش پژوهشگران در درگاه رسمی توسعه‌دهندگان لجر ریپل (XRPL.org) در دسترس عموم جامعه فنی قرار گرفته است.
سلب مسئولیت و ملاحظات امنیتی: این گزارش مبتنی بر اسناد فنی افشای آسیب‌پذیری بنیاد XRPL و بیانیه‌های پژوهشگران در ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶ تدوین شده است. مطالب ارائه شده صرفاً جنبه آموزشی و آگاهی‌بخشی فناوری داشته و نباید به عنوان توصیه سرمایه‌گذاری یا تحلیل جهت‌دار بازار مالی تلقی گردد.
